صفات خبريه در آنها وجود دارد از آيات متشابه هستند ، بايد با حجت و دليل شرعى آنها را معنا كرد ، و اين دو راه دارد : اول . براى فهم آيات متشابه طبق دستور قرآن ، بايد به محكمات مراجعه كرد ؛ زير آنها « امّ الكتاب » و اصل براى آيات ديگر هستند . دوم . چون فهم اين آيات مشكل است ، بايد به رواياتى كه از پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و امامان معصوم عليهم السّلام رسيده است مراجعه نمود . در نتيجه ، « عرش » كنايه از مقام صدور حكم و فرمان ، « يد » به معناى قدرت ، يا نعمت ؛ و « وجه » به معناى ذات ( نه به معناى صورت ) مىباشد . رؤيت خداوند متكلمان دربارهء رؤيت خدا ديدگاه‌هاى مختلفى ارائه داده‌اند . اماميه و معتزله اتفاق نظر دارند كه خداوند سبحان با چشم ديده نمىشود ، نه در دنيا و نه در آخرت . كرّامية « 1 » و مجسمة كه خداوند را به جسم وصف مىكنند و قائل به جهت دارا بودن خداوند متعال هستند ، رؤيت خدا را در دنيا و آخرت بدون اشكالى ممكن مىدانند . اهل الحديث و اشاعرة با اين كه خود را اهل تنزيه ، و خداوند را منزّه از جسم و جهت مىدانند معتقدند كه ، خداوند در قيامت براى مؤمنان آشكار مىشود و آنها مىتوانند خدا را ببينند ، اما دربارهء كفار چون خداوند متعال مىفرمايد : كَلَّا إِنَّهُمْ عَنْ رَبِّهِمْ يَوْمَئِذٍ لَمَحْجُوبُونَ ؛ « 2 » آنها در آن روز از پروردگارشان محجوبند » . كفار از رؤيت پروردگار در آخرت محجوب و ممنوعند . اشعرى گويد : « ندين بانّ اللّه تعالى يرى فى الاخرة بالابصار كما يرى القمر ليلة البدر يراه المؤمنون ، كما جاءت الرّوايات عن رسول اللّه ؛ « 3 » معتقديم كه خداوند متعال در آخرت با چشم‌ها

--> ( 1 ) كرّاميه ، پيروان ابو عبد اللّه ، محمد بن كرّام كه در واقع فرقه‌اى از مشبهه هستند و معتقدند كه بايد به ظواهر آيات بدون تأويل اكتفا كرد . ر . ك : شهرستانى ، ملل و نحل / ج 1 / 64 . ( 2 ) مطففين / 15 . ( 3 ) الابانة / 21 . منظور از روايات ، اخبارى از پيامبر است كه ابو هريره و ابو سعيد خدرى در صحيح بخارى ،